باشد در روز قيامت و اين آن ساعت است كه رسول ( ص ) از آن خبر داده و فرمود كه چون روز قيامت باشد خلايق را در عرصهء محشر حاضر سازند خداى تعالى ميان ظالمان و مظلومان حكم كند تا بمرتبهء كه كسى كه شير با آب آميخته باشد بوى تكليف كنند كه شير از آب جدا كن و اين تكليف بر وجه عقوبت باشد پس منادى ندا كند كه جملهء خلايق بشنوند و گويند هر امتى در عقب معبود و مقتدى خود بروند پس عبده اصنام تابع خود شوند و بدوزخ روند و همچنين هر كه غير خداى را پرستش كرده باشد از انواع كفره چون اتباع فرعون و نمرود و غير آن تابع ايشان شده روى بدوزخ آرند و يهودان را گويند كه شما كرا پرستيده‌ايد گويند كه عزير را كه پسر خدا است ندا آيد كه دروغ ميگويند و خدا از فرزند و زن مبرا است و از ترسايان سؤال كنند كه شما بعبادت كه قيام نموده‌ايد گويند عيسى كه پسر خدا است همين جواب شنوند بعد از آن حق سبحانه دو فرشته را امر نمايد كه يكى بر شكل عزير و ديگرى بر هيئات عيسى متمثل شوند و ايشان گويند اينهااند خدايان ما خداى عز و جل امر فرمايد كه اين دو فرشته جميع يهودان و ترسايان را بدوزخ برند و بمالكان سپارند و ذلك قوله تعالى لَوْ كانَ هؤُلاءِ آلِهَةً ما وَرَدُوها پس باقى مانند آنانى كه خداى را پرستيده باشند از مؤمنان و منافقان خداى تعالى خطاب كند به ايشان كه شما كرا پرستيده‌ايد گويند خداى به حق را امر فرمايد تا حجاب بردارند نورى از انوار عظمت او پيدا شود و نزد آن حال جملهء آن مردمان را به سجده خوانند مؤمنان بسجود روند منافقان و مرائيان پشت ايشان چون چوب خشك شود و هر چند خواهند كه از براى سجده دو تا شوند نتوانند و ذلك قوله تعالى * ( يَوْمَ يُكْشَفُ عَنْ ساقٍ ) * * ( وَيُدْعَوْنَ إِلَى السُّجُودِ ) * و خوانده شوند مردمان به سجده كردن مر خداى را و گويند داعى ايشان به سجده شدت امر و صعوبت آن روز باشد يعنى مردمان چون آن حال مشاهده كنند به سجده افتند و نزد بعضى ديگر آنست كه ملائكه كفره و فجره را كه تارك سجود باشند در دنيا از روى توبيخ و تعنيف و تنديم و تخسير به سجده خوانند يا آنكه در وقت نزع ايشان را به نماز امر كنند و در معالم از ابو سعيد خدرى نقل كرده كه رسول ( ص ) فرمود كه يكشف الرحمن عن ساقه اما المؤمنون فسيخرون سجدا و اما المنافقون فيكون ظهورهم طبقا طبقا كان فيها السفانيد يعنى در آن روز كشف كند خداى تعالى ساق خود را اين كنايتست از ظهور فزع اكبر و شدت هول آن روز بامر او سبحانه مانند ظهور ساق بعد از تشمير يا آنكه مراد ساق عرش باشد و اضافهء آن برحمن بجهة تعظيم و تهويل آن باشد و مؤيد اينست آنچه صاحب لباب از ابو موسى اشعرى نقل كرده كه پيغمبر ( ص ) فرمود كه حق سبحانه آن روز نور خود را از ساق عرش بنمايد و همه مؤمنان به سجده افتند و پشتهاى منافقان يك لخت